W zależności od potrzeb, wizyta w gabinecie może mieć charakter konsultacyjny lub inicjujący zaangażowanie w proces psychoterapeutyczny. Istnieje możliwość odbycia kilku spotkań konsultacyjnych celem omówienia doświadczanych trudności i uzyskania sugestii odnośnie sposobów na zaradzenie sytuacji. Natomiast klient zdecydowany na podjęcie psychoterapii rozpoczyna cykl spotkań, który zakończy się w momencie, gdy uzyska on przekonanie, iż udało mu się osiągnąć cele, które zostały ustanowione wspólne z psychoterapeutą na początku procesu.

Nasz stan psycho-fizyczny zależy od wielu czynników. To, jak się czujemy, warunkowane jest zarówno naszą aktualną sytuacją życiową, jak i tym, czego doświadczyliśmy w przeszłości. Każdorazowo faktom z naszego życia nadajemy subiektywne znaczenie, co wpływa na nasz nastrój. Psychoterapia uczy dokonywać zmiany w nawykowej interpretacji zdarzeń, co pozwala poczuć się lepiej w tych samych okolicznościach.

Podejście poznawczo-behawioralne opiera się na założeniu, iż nasze myśli i przekonania odpowiadają za to, jak się czujemy oraz, w jaki sposób postępujemy. Wynika z tego, że nasze emocje nie są wynikiem poszczególnych sytuacji, lecz rezultatem interpretacji, jakie tym sytuacjom nadaliśmy.

Psychoterapia poznawczo–behawioralna jest terapią z założenia krótkoterminową, która koncentruje się na zmianie tych wzorców myślenia i zachowania, których skutki są dla nas negatywne oraz przeszkadzają nam w utrzymywaniu satysfakcjonujących relacji osobistych bądź zawodowych. Podczas terapii klient rozwija umiejętność modyfikowania swoich myśli, założeń i przekonań, w taki sposób, by polepszyć jakość swojego życia.

Struktura procesu psychoterapii jest wyraźnie zdefiniowana i opiera się na kontrakcie, zawiązanym pomiędzy psychoterapeutą a klientem. Do roli psychoterapeuty należy zrozumienie trudności klienta i wsparcie go w dążeniu do wyznaczonych celów. Natomiast rolą klienta jest określenie problemów, nauka bardziej korzystnych sposobów myślenia i ćwiczenie nowo nabytych umiejętności w realnym życiu pomiędzy sesjami.

Zarówno klient, jak i psychoterapeuta są aktywnymi i zaangażowanymi uczestnikami psychoterapii, natomiast im większa motywacja do pracy po stronie klienta, tym lepsze rokowania, jeśli chodzi o skuteczność psychoterapii oraz prawdopodobieństwo skutecznego korzystania z rozwiniętych umiejętności po jej zakończeniu. 

Długość trwania psychoterapii może różnić się dla poszczególnych klientów i jest uzależniona od indywidualnych uwarunkowań, z którymi się zgłaszają. Należy mieć jednak na uwadze, że psychoterapia poznawczo-behawioralna jest z założenia terapią krótkoterminową, więc duża część klientów będzie w stanie odczuć poprawę w zakresie obszarów, które są tematem pracy psychoterapeutycznej, już po 3-6 miesiącach regularnych, cotygodniowych spotkań.